
Spiral hamiləlikdən qorunmanın ən etibarlı və uzunmüddətli üsullarından biridir. Növləri, kimə uyğun olduğu, qoyulma qaydası və sonrakı dövr barədə ətraflı.
Spiral (uşaqlıqdaxili vasitə, UDV) uşaqlıq boşluğuna yerləşdirilən kiçik, T şəkilli cihazdır. Bir dəfə qoyulduqdan sonra illərlə hamiləlikdən qoruyur və effektivliyi 99%-dən yüksəkdir. Hər gün həb qəbul etməyi xatırlamaq lazım deyil, istənilən vaxt çıxarıla bilər və çıxarıldıqdan sonra hamilə qalmaq qabiliyyəti tez bərpa olunur.
Spiralın növləri
Mis spiral (hormonsuz)
Plastik əsasın üzərinə nazik mis məftil sarınır. Mis spermatozoidlərin hərəkətini və yumurta hüceyrəsinin mayalanmasını əngəlləyir. Tərkibində hormon yoxdur, modelindən asılı olaraq 5–10 il istifadə oluna bilər. Bəzi qadınlarda ilk aylarda aybaşı bir qədər bol və ağrılı ola bilər.
Hormonal spiral
Uşaqlıq daxilinə az miqdarda levonorgestrel hormonu ifraz edir. Bu hormon uşaqlıq boynundakı seliyi qatılaşdırır və endometriumu nazikləşdirir. Modelindən asılı olaraq 3–8 il təsir göstərir. Çox vaxt aybaşı azalır və daha az ağrılı keçir, buna görə bol və ağrılı aybaşısı olan qadınlara da tövsiyə oluna bilər.
Spiral kimlər üçün uyğundur?
- uzunmüddətli və etibarlı qorunma istəyən qadınlar;
- doğuş etmiş və etməmiş qadınlar (ölçü həkim tərəfindən seçilir);
- həb qəbul etməyi unudan və ya estrogenli həblər qəbul edə bilməyənlər;
- doğuşdan sonra, o cümlədən əmizdirmə dövründə olan analar.
Kimlərə qoyulmur?
- hamiləlik və ya hamiləlik şübhəsi;
- kiçik çanaq orqanlarının kəskin iltihabı və ya cinsi yolla ötürülən aktiv infeksiya;
- səbəbi aydınlaşdırılmamış uşaqlıq qanaxması;
- uşaqlıq və ya uşaqlıq boynu xərçəngi;
- uşaqlıq boşluğunu deformasiya edən anomaliyalar və ya iri miomalar;
- mis spiral üçün — misə allergiya və Vilson xəstəliyi.
Hansı spiralın sizə uyğun olduğunu yalnız müayinədən sonra həkim müəyyən edir.
Spiral nə vaxt qoyulur?
Hamiləlik istisna edilibsə, spiral siklin istənilən günü qoyula bilər. Çox vaxt aybaşının son günləri seçilir, çünki bu zaman uşaqlıq boynu bir az açıq olur və prosedur daha rahat keçir. Doğuşdan sonra spiral adətən 6 həftə keçdikdən sonra qoyulur.
Qoyulmadan əvvəl hansı müayinələr lazımdır?
- ginekoloji müayinə;
- uşaqlıq yolundan yaxma (flora) və lazım olduqda infeksiyalara analiz;
- kiçik çanaq orqanlarının USM-i;
- son vaxtlar edilməyibsə — PAP test.
Spiral necə qoyulur?
Prosedur ginekoloji kresloda aparılır və adətən 5–10 dəqiqə çəkir. Həkim uşaqlıq boynunu antiseptiklə təmizləyir, uşaqlığın uzunluğunu ölçür və xüsusi nazik borucuq vasitəsilə spiralı uşaqlıq boşluğuna yerləşdirir. Spiralın uşaqlıq yoluna çıxan nazik sapları qısaldılır. Prosedur zamanı aybaşı ağrısına bənzər qısamüddətli sancı hiss oluna bilər; lazım olduqda ağrıkəsici tətbiq edilir.
Qoyulandan sonra
- ilk günlərdə yüngül sancı və az miqdarda qanlı ifrazat normaldır;
- bir neçə gün cinsi əlaqədən, vanna, hovuz və tampondan çəkinmək tövsiyə olunur;
- 4–6 həftə sonra nəzarət müayinəsinə gəlmək və USM ilə spiralın yerini yoxlatmaq lazımdır;
- sonra ildə bir dəfə ginekoloji müayinə kifayətdir.
Dərhal həkimə müraciət edin, əgər: güclü və artan qarın ağrısı, yüksək hərarət, qoxulu ifrazat, bol qanaxma varsa, sapları hiss etmirsinizsə və ya hamiləlik şübhəniz yaranıbsa.
Spiral haqqında yanlış fikirlər
"Spiral sonsuzluğa səbəb olur." Xeyr. Spiral çıxarıldıqdan sonra hamilə qalmaq qabiliyyəti adətən ilk sikllərdə bərpa olunur.
"Doğmamış qadınlara spiral qoyulmur." Qoyula bilər — ölçü və model fərdi seçilir.
"Spiral cinsi əlaqədə hiss olunur." Düzgün qoyulmuş spiral uşaqlığın içində yerləşir və hiss olunmur.
Spiral qoyulmasının qiyməti
Qiymət spiralın növündən (mis və ya hormonal), modelindən və əvvəlcədən lazım olan müayinələrdən asılıdır. Dəqiq məlumat almaq və sizə uyğun variantı seçmək üçün qəbula yazılın və ya WhatsApp-dan yazın.
Tez-tez verilən suallar
Spiral qoyulması ağrılıdırmı?
Əksər qadınlar yalnız qısamüddətli, aybaşı ağrısına bənzər sancı hiss edir. Prosedur bir neçə dəqiqə çəkir.
Spiral nə vaxt təsir etməyə başlayır?
Mis spiral qoyulduğu andan qoruyur. Hormonal spiral aybaşının ilk 7 günü qoyulubsa dərhal, başqa gün qoyulubsa 7 gün sonra tam təsir göstərir — bu müddətdə əlavə qorunma tövsiyə olunur.
Spiral cinsi yolla ötürülən infeksiyalardan qoruyurmu?
Xeyr. İnfeksiyalardan yalnız prezervativ qoruyur.
Sualınız var?
Qəbula yazılın və ya WhatsApp-da yazın — sizə uyğun müalicə planını birlikdə seçək.
Oxşar məqalələr
Uşaqlıqdaxili spiralın yerləşdirilməsi
Uşaqlıqdaxili spiral – metal və plastikdan ibarət, uşaqlıqa yerləşdirilən kontraseptivdir. Əsas təsir mexanizmi –uşaqlıq boşluğuna tərəf hərəkət edən spermatazoidlərin hərəkitinin dayandırılmasıdır. S...
Spiralın çıxarılması
Spiralın yerləşdirilməsi kimi çıxarılması da ginekoloq tərəfindən edilməlidir. Yalnız həkim-ginekoloq bu proseduru tez bir zamanda, düzgün qaydada və ağırlaşmalarsız tətbiq edə bilər. Spiralın çıxarıl...
Spiraldan istifadə edən pasientlərin təqibi
Spiral yerləşdiriləndən sonra 1 həftə ərzində cinsi həyat və intensiv fiziki fəaliyyət tövsiyyə olunmur. Spiralın iplərini, və spiralın düzgün yerləşdirilməsini yoxlamaq üçün, digər kontrasepsiya üsul...